صفحه اول lاطلاعیه ها lمیراث فرهنگی،صنایع دستی وگردشگری lاسلام lزبان وادبیات فارسی lایران
فرهنگ ایران

فرهنگ ایران

فرهنگ و هنر هر کشوری، رابطه نزدیکی با شناخت و حفظ هویت ملی آن کشور دارد و انسان بدون فرهنگ و هنر معنایی ندارد. فرهنگ و هنر در عین حال که دو مقوله ی جدا از هم هستند ولی مکمل یکدیگرند، به این معنی که مهم ترین میراث تاریخی بشر، فرهنگ اوست که وسیله تعامل و ارتباط او با دنیای پیرامونش به شمار می رود و هنر مهم ترین بخش فرهنگ است. اصالت هنر و پیوند آن با زندگی بشر، رمز ماندگاری آن است که در طول تاریخ و با زندگی وی عجین شده است.
با توجه به تاریخ چند هزار ساله ایران باید گفت؛ این کشور خاستگاه اولیه اقوام مختلف با گویش ها و آیین ها و سنن خاصی است که هر کدام از این اقوام سهم به سزایی در خلق فرهنگ و آثار هنری داشته و دارند، به طوری که با مطالعه اقوام ایرانی متوجه خواهیم شد فرهنگ و هنر رایج در ایران از جمله هنرهای متنوع و غنی در جهان به شمار می رود که شاید در نوع خود و در مقایسه با آثار جوامع دیگر بی نظیر باشد. هنرمندان ایرانی نه تنها با الهام از ذوق و هنر ذاتی خود، بلکه با تلفیق این هنر با ظرافت های فرهنگ ملی- بومی توانسته اند، استادانه به خلق آثاری هنری چون: موسیقی، نقاشی،معماری و هنرهای تجسمی و غیره بپردازند.

فرهنگ

استفاده از کلمه «فرهنگ» از دیرباز در ایران معمول بوده و در بیشتر متون ایرانی آورده شده است. واژه فرهنگ از دو کلمه «فر» یعنی شکوه، عظمت و «هنگ» به معنی؛ وزن، وقار، کشیدن تشکیل شده است. البته در این واژه از فر به عنوان پیشوند و به معنی؛ جلو، بالا و پیش استفاده شده است. پس به طور کلی در بیان معنی لغوی این واژه می توان به نوشته «محمود بختیاری» در کتاب فرهنگ و تمدن ایران اشاره کرد: فرهنگ؛ یعنی بیرون کشیدن مجموعه دانستنی ها، نیروها و استعدادهای نهفته افراد یک ملت برای پربار کردن پدیده ها و خلاقیت های ناشناخته آدمی.
فرهنگ، به دلیل پیچیدگی ایی که دارد دارای تعاریف متعددی است که بد نیست به تعدادی از این تعاریف اشاره کنیم:
«
فرهنگ» در ادب فارسی دارای معانی مختلفی چون: دانش، علم، معرفت، ادب، تربیت، آموختن هنر و به کار بردن آن، آموزش و پرورش، آداب، بینش و ایدولوژی است.
ادوارد تایلر، مردم شناس انگلیسی، در تعریف فرهنگ آورده : فرهنگ مجموعه پیچیده ای است که شامل مجموعه علوم و دانش ها، اعتقادات، هنرها، افکار و عقاید، صنایع، تکنیک،اخلاق، قوانین و مقررات، سخن، عادات و رسوم و رفتار و ضوابطی است که انسان به عنوان عضو یک جامعه آن را از جامعه خود فرا می گیرد و در قبال آن تعهداتی به عهده دارد.
ژان کازنو می گوید: ثمره واقعی و قابل مشاهده کوشش انسان ها در زندگی اجتماعی، فرهنگ نامیده می شود.
رالف لینتون، انسان شناس آمریکایی، فرهنگ را ترکیبی از رفتار مکتسب می داند که به وسیله اعضا جامعه معینی از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود و در میان افراد مشترک است.
پس به طور کلی، «فرهنگ»، شیوه زندگی هر قومی است که متشکل از ساخته ها، پرداخته ها، آداب و رسوم، مقررات عقاید، هنرها و دانستنی های عامه است که از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود.

 

فرهنگ براساس مقتضییات زمانی و وضعیت جوامع دارای انواع مختلفی است که عبارتند از:

 

الف) فرهنگ ملی: فرهنگی که چندین نسل یک جامعه در آن سهیم اند و عامل موثر در تعیین هویت ملت ها به شمار می آید، فرهنگ ملی نامیده می شود.
الف) فرهنگ عمومی: محسن فردرو، در کتاب جامعه و فرهنگ می نویسد: «فرهنگ عمومي عبارت است از محموعه منسجم و نظام يافته‌اي از اهداف، ارزشها، عقايد، باورها، رسوم و هنجارهاي مردم متعلق به يك جامعه بزرگ، قوم يا ملت».
ب) فرهنگ تخصصیفرهنگی است که بخشی از افراد یک جامعه براساس حرفه و تخصص خویش در ا» مشترک اند. مانند: فرهنگ سیاسی، فرهنگ اجتماعی و فرهنگ فرهنگی.
ج) فرهنگ سازمانیفرهنگی است که افراد یک سازمان در آن مشترک اند.
د) فرهنگ منطقه ای
هـ) فرهنگ جهانی

در اینجا به معرفی فرهنگ ملی- عمومی کشور می پردازیم:

مراسم های ملی – محلی

مراسم های ملی – محلی، آن دسته از باورها، سنت ها و آیین هایی هستند که به همراه آثار و سرمایه های برجای مانده از تمدن کهن، بیانگرهویت ملی یک ملت به شمار می رود.
کشور ایران نیز به دلیل داشتن تاریخ چندهزار ساله خود از این امر مستثنی نیست. مراسم های ملی، محلی رایج در ایران، در واقع، ریشه در تاریخ کهن این سرزمین باستانی داشته و القا کننده هویت ملی، قومی و بومی مردم این سرزمین است. بنابراین می توان گفت؛ دلیل پیدایش این مراسم و جشن ها، متاثر از باورها و اعتقادات اقوام ایرانی در طی دوره های مختلف تاریخی بوده است.

اقوام و نژاد
در آمیختگی قومی و نژادی در ایران، از زمان ورود آریایی ها، بابلی ها، سومری ها به ایران آغاز شده و تا به امروز ادامه داشته است. با وجود این که نژاد اصلی ایرانی ها، «آریایی» می باشد ولی در طی سال ها و بر اثر تحولات سیاسی و لشکرکشی دولت های دیگر کشورها، همواره شاهد یکسری تغییرات نژادی و آمیختگی قومی در این کشور بوده ایم. به عنوان مثال؛ می توان از لشکرکشی های صورت گرفته به ایران؛ به لشکرکشی اسکندر مقدونی و حمله اعراب اشاره کرد.

 

گویش ها
با توجه به ترکیب نژادی و تنوع اقوام در ایران، می توان گفت بیش از ۷۵ زبان و گویش در کشور رایج است. زبان و گویش یکی از مهم ترین ابزار انتقال پیام برای برقراری ارتباط متقابل بین انسان ها محسوب می شود و دارای کارکردهای مهمی چون: ایجاد تفاهم و ارتباط، بیان عقاید، انتقال متقابل اطلاعات و فرهنگ سازی به این معنی که با زبان فرهنگ به وجود می آید و به نسل های آینده منتقل می شود، می باشد.

 هنر

هنر قدمتی تاریخی دارد و با تولد انسان متولد و با وی همراه است و قدر مسلم از بارزترین جلوه های اسرارآمیز فرهنگ و تمدن انسانی است که در اثر عواطف، احساسات، هوش و تخیل بشری و یا به منظور انتقال معنا و مفهوم به وجود آمده است. هنر تعریف استانداری ندارد و هر یک از صاحب نظران حوزه هنر، هرچند براساس ذوق و برداشت شخصی خود، تعریفی از آن ارایه داده اند، ولی تا حدودی اکثر آنان در مواردی چون: «هنر» محصولی ظریف از خلاقیت انسان است، یا «هنر» مجموعه ای هماهنگ و زیبا و متاثر از اندیشه ی مهارت های کاری است و یا «هنر» نوعی انعکاس تاثرات درونی است که عواطف و یا روحیات انسان را لطیف می کند، اتفاق نظر دارند.
آثار هنری به طور کلی به دو دسته تقسیم می شود:
هنرهای کاربردی: هنرهای مفیدی هستند که نوع کارکرد و سودمندی آنان مهم است. مثل: طراحی خودرو، معماری، راحی صنعتی.
هنرهای زیبا: این نوع هنر برای انعکاس زیبایی خلق شده اند و خود به ۷ دسته تقسیم می شود که عبارتند از:
۱) موسیقی ۲) هنرهای دستی شامل: مجسمه سازی، شیشه گری ۳) هنرهای ترسیمی شامل: نقاشی، خطاطی، عکاسی ۴) ادبیات شامل: شعر، داستان، نمایشنامه، فیلمنامه و نثر ۵) معماری ۶) رقص و حرکات نمایشی ۷) هنرهای نمایشی شامل: سینما و تئاتر.

 

 

 

صفحه اول lاطلاعیه ها lمیراث فرهنگی،صنایع دستی وگردشگری lاسلام lزبان وادبیات فارسی lایران

کلیه حقوق این سایت متعلق است به سازمان فرهنگ و ارتباطات جمهوری اسلامی ایران-All rights reserved by the Culture and Communication Organization of the Islamic Republic of Iran